Son dönemde artan ekonomik sorunlar, küçük esnafların karşı karşıya kaldığı maliyet krizini daha da derinleştirdi. Elektrik, su, kira ve hammadde gibi temel giderlerde sürekli yükselen fiyatlar, pek çok işletmeyi iş yapamaz hale getiriyor. Ekonomideki dalgalanmalardan etkilenen esnaflar, maliyetlerin kazançlarını aştığını belirterek yetkililere çözüm çağrısında bulunuyor.
Yapılan bir saha araştırmasında, küçük işletme sahiplerinin %75’inin son bir yılda maliyetlerin en az %50 oranında arttığını ifade ettiği ortaya çıktı. Aynı araştırmaya göre, esnafın %60’ı bu yükselişin devam etmesi durumunda işyerlerini kapatma riskiyle karşı karşıya olduklarını dile getiriyor. Özellikle kur dalgalanmaları ve alım gücündeki düşüş, bu durumu daha da içinden çıkılmaz hale getiriyor.
Araştırmada görüş veren bir bakkal sahibi, ödemekte zorlandığı elektrik faturalarının artık kazancını geçtiğini belirtirken, bir başka küçük restoran işletmecisi de tedarik masraflarındaki artışı şöyle özetliyor: "Geçen yıl aldığım ürünü aynı fiyatla alma şansım yok. Müşteriye fiyat artırmadan hizmet vermeye çalışıyorum ama artık bu imkânsız."
Ticaret odalarının yayınladığı veriler ise durumun vahimliğini gözler önüne seriyor. Son üç ayda yapılan başvurularda, borç yapılandırma talebinde bulunan esnaf sayısında %40 oranında bir artış olduğu belirtiliyor. Ayrıca işletmelerin %30’u finansal destek paketleri veya düşük faizli krediler talep ediyor.
Küçük esnafın yaşadığı bu zorluklara yanıt vermek amacıyla bazı yerel yönetimler ve dernekler harekete geçti. Farklı şehirlerde düzenlenen “Esnaf Destek Projeleri” ile maliyet yükünü hafifletmek ve küçük işletmelerin ayakta kalmasını sağlamak için fon sağlanması hedefleniyor. Ancak uzmanlar, uzun vadeli bir çözüm için kapsamlı ekonomik reformların kaçınılmaz olduğunu vurguluyor.
(Ramazan Gültaş)