Hindistan, yüzyıllardır mistik geleneği ve kültürel zenginlikleriyle anılan bir ülke. Ancak bu kadim topraklarda her yıl göz ardı edilen sessiz bir tehlike binlerce insanın hayatına mal oluyor. Dünya Sağlık Örgütü'ne (DSÖ) göre, Hindistan'da her yıl en az 50 bin kişi yılan ısırığı sonucu yaşamını yitiriyor.
Yılan ısırıkları, Hindistan gibi geniş kırsal alanlara sahip ülkelerde önemli bir halk sağlığı sorunu olarak öne çıkıyor. Özellikle muson mevsiminde sıklaşan vakalar, hem ölümcül sonuçlara hem de kalıcı sakatlıklara yol açabiliyor. Hindistan'da yaşayan yaklaşık 60 yılan türünden 15'i oldukça zehirli olarak biliniyor; bunlar arasında kobra, krait, engerek ve saw-scaled engerek türleri ölümcül tehlike barındırıyor.
Yapılan araştırmalar, bu tür vakaların büyük bir bölümünün kırsal bölgelerde yaşandığını ve yetersiz sağlık hizmetlerine erişimin bu ölümleri artırdığını ortaya koyuyor. Ülkedeki birçok bölge, acil tıbbi müdahale için gerekli olan panzehrin olmadığı küçük kliniklere bağımlı. Panzehrin bulunmaması veya zamanında ulaşılamaması, ölümleri kaçınılmaz kılan en büyük etkenlerden biri.
Öte yandan, yılan ısırıklarının sadece ölümle değil, aynı zamanda ciddi sosyal etkilerle de sonuçlandığı belirtiliyor. Hayatta kalan bazı mağdurlar, uzuv kaybı veya organ hasarı gibi fiziksel sekellerle mücadele ederken, çoğu zaman iş gücü kaybı ve ekonomik çöküntü yaşıyor. Bilinç eksikliği ve tedaviye erişimde yaşanan zorluklar yüzünden kırsal halkın bu durumu “kader” gibi algıladığı da bir diğer üzücü gerçek.
Bu konuda Hindistan hükümeti ve sağlık otoriteleri bazı önlemler almaya çalışsa da mevcut girişimler yetersiz kalıyor. Uzmanlar, öncelikle toplumun bilinçlendirilmesi gerektiğinin altını çiziyor. Özellikle tarım işçileri ve kırsal bölgede yaşayanlar için eğitimlerin artırılması, erken müdahale prosedürlerinin devreye sokulması ve panzehir dağıtım ağlarının iyileştirilmesi büyük önem taşıyor.
Bir başka dikkat çekici bulguya göre, uluslararası kuruluşlar ve yerel sağlık uzmanları iş birliğinde geliştirilen projeler sayesinde son birkaç yılda vaka sayılarında hafif bir azalma görülmüş durumda. Özellikle toplumsal farkındalık kampanyaları ve mobil sağlık birimlerinin kırsal bölgelere yönlendirilmesi gibi uygulamalar olumlu sonuç veriyor. Ancak hızlı nüfus artışı ve doğal yaşam alanlarının daralması, bu tehlikenin kökten ortadan kalkmasını zorlaştırıyor.
(Ayşe Yıldırım)