Giderek artan çevre sorunları, kaynakların sürdürülebilir bir şekilde kullanılması gerektiğini her zamankinden daha açık bir şekilde ortaya koyuyor. Bu kapsamda, ülkemizde çevre bilinci ve geri dönüşüm kültürünü yaygınlaştırmayı hedefleyen Sıfır Atık Yasası'nın kapsamı genişletiliyor. Yeni düzenlemelerle sadece bireyler değil, kurumlar ve işletmeler de bu süreçte daha etkin roller üstlenmek durumunda kalacak.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından sürdürülen çalışmalar sonucunda hayata geçirilen Sıfır Atık Projesi, bugüne kadar yaklaşık 24 milyon ton atığın geri kazanılmasını sağladı. Yeni düzenlemelerle birlikte bu oranın daha da yükseltilmesi hedefleniyor. Bakanlık yetkilileri, hâlihazırda %26 civarında olan geri dönüşüm oranını 2035 yılına kadar %60'a çıkarmayı amaçladıklarını belirtiyor. Bu hedef, Avrupa Yeşil Mutabakatı’nın gerekleriyle de uyumlu bir yol haritası çiziyor.
Yeni yasal düzenlemede dikkat çeken maddelerden biri, atıkların kaynağında ayrı toplanmasının zorunlu hale getirilmesi. Özellikle kamu kurumlarının ve büyük işletmelerin bu konuda örnek teşkil etmesi bekleniyor. Ayrıca plastik atıkların azaltılmasına yönelik yeni teşvik mekanizmaları devreye alınacak. Tek kullanımlık plastiklere getirilecek kısıtlamalar ve geri dönüşüm projelerine yapılacak destekler de düzenlemenin öne çıkan unsurlarından.
Bu değişikliklerin hayata geçirilmesi için sadece kamu sektörüne değil, bireylere ve özel sektöre de sorumluluklar düşüyor. Bakanlık, toplumun her kesimini kapsayacak farkındalık kampanyaları hazırlarken eğitim programlarıyla çocuklara erken yaşta çevre bilincini kazandırmayı amaçlıyor. Uzmanlar ise bu gibi kampanyaların sadece geleceği garanti altına almakla kalmayıp ekonomik alanda da ciddi fırsatlar oluşturacağına dikkat çekiyor.
Akademik literatürde yer alan bulgulara göre, geri dönüşüm ve sıfır atık uygulamaları yalnızca çevresel yararlar değil, ekonomik kazançlar da sağlıyor.
Sıfır Atık Yasası’nın genişletilmesiyle birlikte yeşil dönüşüm sürecine hız kazandırılması amaçlanıyor. Ancak bu noktada vatandaşın kimi endişeleri de yok değil. Yeni düzenlemelerin günlük hayat üzerindeki etkileri merak konusu olurken mevcut atık altyapısının yeterliliği ve uygulamalardaki denetim mekanizmalarının işleyişi en çok tartışılan başlıklar arasında.
(Özkan Güngörmez)