Sosyal medyada giderek yaygınlaşan ‘mükemmel beden’ algısı, bireyler üzerinde derin bir psikolojik etkide bulunarak duygusal yeme davranışlarını tetikleyebilir. Görünüşün idealize edilmesi ve belirli standartların tüm platformlarda sürekli olarak vurgulanması, özellikle beden algısı üzerinde hassasiyet yaşayan kişileri hedef alarak yeme alışkanlıklarını olumsuz etkileyebiliyor. Yapılan araştırmalar, bu durumun sadece fiziksel sağlık değil, aynı zamanda mental sağlık üzerinde de yıpratıcı etkiler yaratabileceğine işaret ediyor.
California Üniversitesi tarafından yürütülen 2023 tarihli bir çalışmada sosyal medyanın beden imajına olan etkisi ve bu etkinin yeme davranışları üzerindeki yansımaları incelendi. Araştırmaya katılan 500'den fazla bireyle yapılan anketler ve mülakatlar sonucunda, özellikle genç yetişkinlerde sosyal medyada sürekli karşılaşılan ‘ideal beden’ içeriklerinin beslenme alışkanlıklarında düzensizliklere yol açtığı ortaya konuldu. Çalışmaya göre, bu düzensizlikler arasında en sık görüleni ise duygusal yeme olarak tanımlanan ve duygusal boşlukları doldurmak amacıyla bilinçsizce yemek yeme ile karakterize edilen davranış oldu.
Türkiye'de yapılan bir diğer araştırma ise özellikle genç kadınlarda bu etkinin daha yoğun görüldüğüne dikkat çekiyor. İstanbul Üniversitesi tarafından yürütülen çalışmada, diyet yapma eğilimindeki kadınların sosyal medyada geçirdikleri süre arttıkça bedenleriyle ilgili daha fazla kaygı geliştirdiği belirlendi. Bu kaygının ise kendini genellikle ani yemek krizlerinde gösterdiği ve bireylerin hem fiziksel hem de ruhsal sağlığını tehdit ettiği ifade edildi.
Konuya çözüm getirmek amacıyla uzmanlar, sosyal medyada maruz kalınan içeriklerin iyi yönetilmesi gerektiğini vurguluyor. Kullanıcıların, mükemmeliyet standardı dayatan sayfa veya hesapları takip etmek yerine, beden olumlamayı destekleyen içeriklere öncelik vermesi öneriliyor. Ayrıca bireylerin zihinsel sağlıklarını güçlendirmek için gerektiğinde bir uzman desteği alması oldukça önemli görülüyor.
Giderek dijitalleşen dünyamızda sosyal medya, kuşkusuz pek çok fayda sunuyor ancak görünüm odaklı baskılar bireylerin ruh dünyasında kapanması güç yaralar açabiliyor. Toplum olarak bu konuda farkındalık oluşturarak sağlıklı beden algılarının yaygınlaştırılması, bireysel ve toplumsal refah açısından oldukça büyük bir öneme sahip. Sağlıklı bir zihin ve dengeli bir yaşam için herkesin kendi gerçekliğini ve değerini kabul etmesi bir başlangıç noktası olabilir.
(Sema Yüksel Güngörmez)