Psikoz hastalarında Hipnoterapi riskli olabilir

Hipnoterapi, bireyin bilinçaltındaki problemlere ulaşmayı ve bu problemlerin çözümüne yönelik farkındalık yaratmayı amaçlayan bir terapi yöntemidir. Gevşeme teknikleri ve odaklanmayı temel alan bu yöntem, genellikle anksiyete, stres yönetimi, kronik ağrılar ve bazı bağımlılıkların tedavisinde destekleyici bir araç olarak kullanılmaktadır. Ancak bu yöntemin uygulanabilirliği, kişinin zihinsel ve ruhsal durumuna bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Özellikle ciddi bir ruhsal rahatsızlığı olan bireyler için hipnoterapi her zaman güvenli olmayabilir.

Psikozlu bireylerde olası riskler, terapistin teknik bilgi eksikliğinden kaynaklanabileceği gibi, terapinin doğasından gelen özelliklerle de ilişkili olabilir. Hipnoz süresince bireyin kendini daha savunmasız hissetmesi veya halihazırda var olan sanrıların şiddetlenmesi gibi durumlarla karşılaşılabilir. Ayrıca bazı vakalarda hipnoz sonrası disosiyasyon (kişinin kendine yabancılaşma durumları) gibi olumsuz etkiler gözlemlenebilmektedir.

Psikoz hastalarında hipnoterapi uygulamasıyla ilgili az sayıda çalışma bulunsa da mevcut literatürdeki bulgular, bu yöntemin çoğunlukla önerilmediğini işaret etmektedir. 2020 yılında yapılan bir meta-analizde, hipnozun anksiyete bozukluğu olan bireylerde pozitif etkiler yaratmasına rağmen, şizofreni ve bipolar bozukluk gibi psikoz içeren rahatsızlıklarda durumun daha karmaşık hale gelebildiği belirtildi. Araştırmacılar, bu gibi durumlardaki potansiyel risklerin terapi sırasında kontrol altına alınmasının son derece güç olduğunu vurguladı.

Psikoz tedavisinde en etkili yöntemler arasında hala medikal tedavi ile birlikte bilişsel davranışçı terapi gibi kanıta dayalı yöntemler bulunmaktadır. Uzmanlar, ailelere ve hasta yakınlarına erken teşhis ve tedavinin önemine dikkat çekerek, yalnızca lisanslı terapistler eşliğinde doğru yöntemlerin uygulanmasını tavsiye etmektedir.

Hipnoterapi, doğru seçilmiş hasta gruplarında oldukça faydalı bir araç olabilse de psikozlu bireyler için göz ardı edilemeyecek riskleri beraberinde getirmektedir. Bu nedenle ruh sağlığı alanında çalışan profesyonellerin dikkatli değerlendirmeler yaparak, her tedavi yöntemi için uygun hasta profilini belirlemeleri kritik önem taşımaktadır.

(Fatma Hatun Altıkardeş)