Vardiyalı işler melatonin hormonunu azaltıyor

Uzmanların araştırmalarına göre, insan vücudu biyolojik bir saate sahip ve bu saat, özellikle gece uykusu sırasında melatonin hormonu üretimini kontrol ediyor. Melatonin, doğal bir şekilde vücudu dinlendiren, bağışıklık sistemini güçlendiren ve uyku kalitesini artıran bir hormon olarak bilinir. Ancak gece çalışmak zorunda kalan kişilerde bu hormonun üretimi ciddi şekilde baskılanıyor.

Gece vardiyalarında çalışan bireylerin, diğer bireylere göre daha düşük seviyelerde melatonin hormonu ürettiği tespit edildi. Bunun sonucu olarak bağışıklık sisteminde zayıflamalar, yorgunluk, konsantrasyon kaybı ve uzun vadede kronik hastalıklara yatkınlık görülebiliyor. Öte yandan, yeterince melatonin üretilmemesi durumunda uyku sorunlarının kalıcı hale gelme riski oldukça yüksek.

Uzmanlar, vardiyalı çalışanların uyku düzenini optimize etmeleri ve melatonin seviyelerini korumaları için birkaç temel öneride bulunuyor. Özellikle karanlık bir ortamda uyumak, uyku öncesi elektronik cihazları kullanmaktan kaçınmak ve mümkünse doğal ışığa maruz kalacak şekilde gündüz vakit geçirmek oldukça önem taşıyor. Bunlara ek olarak, uyumadan önce sinir sistemini rahatlatıcı aktiviteler yapmak ve düzenli fiziksel egzersizden yararlanmak da tavsiye ediliyor.

Birçok işyerinin vardiyalı çalışma düzenini zorunlu kılması nedeniyle bu konu her geçen gün daha fazla önem kazanıyor. İşverenlerin de çalışanların fiziksel ve mental sağlıklarını korumaya yönelik tedbirler alması gerektiğini belirten uzmanlar, daha sağlıklı bir iş ortamı için çalışanın biyolojik saatine uygun planlamaların yapılmasının faydalı olacağını ifade ediyor.

(Sema Yüksel Güngörmez)